Motorun Belli Başlı Parçaları

Motorun parçaları içindeki ve dışındaki parçalar diye iki gurupta incelenebilir. İçindeki parçalar asıl görevi yapan parçalardır. Dışındaki parçalarda motorun parçasıdır fakat yardımcı parçalar olarak görev yaparlar. Tercih etmek gerektiğinde içindeki parçalar tercih edilir.

1.       Motorun İçindeki Parçalar:

o   Silindir (motor) Bloğu:Motorun ana gövdesini oluşturur. Pistonlara ve krank miline yataklık yapar. İçerisinde silindirler, krank, mili, kam (eksantrik) mili, yağ pompası, dışarısında yakıt pompası, distribütör, yağ filtresi, şarj dinamosu, marş motoru gibi elemanlar bulunur. Motor kulakları vasıtasıyla şasiye bağlanır. Sıcak motora soğuk su,soğuk motora sıcak su konulduğunda silindir bloğu ve silindir kapağı çatlar.



o   Silindir Kapağı: Silindir bloğunun üzerini kapatır, yanma odalarını oluşturur. Üzerinde bujileri, emme ve egzoz supaplarını, enjektörleri taşır. Yanma dolarının çevresinde su ve yağ kanalları vardır.



o   Karter: Silindir bloğunun al tarafını kapatır. Motor yağına depoluk eder. Altında yağ boşaltma tapası vardır.



o   Supap (Külbütör) Kapağı:Supap mekanizmasını ve motoru toz, su ve pisliklerden korur. Motor yağı, üzerindeki yağ kapağından konulur.



o   Krank Mili: Pistonlardan gelen doğrusal hareketi dairesel harekete dönüştürür. Krank milinin en ucunda bir dişli ve kasnak bulunur. Dişli kam (eksantrik) miline hareket verir. Kasnak ise su pompası ile alternatöre hareket verir. 4 zaman krank milinin 2 devrinde, iki zaman ise krank milinin 1 devrinde gerçekleşir.


o   Piston: Silindir içerisindeki hareketlerinden dolayı zamanların meydana gelmesini sağlar. (Emme-sıkıştırma-ateşleme- egzoz)



o   Piston Kolu: Pistondan aldığı doğrusal hareketi krank miline iletir. 

o   Segmanlar: Pistonlar üzerinde bulunur hareketli parçalar arasında sızdırmazlığı sağlar. Segmanlar veya silindirodası aşındığında motor yağ yakar ve egzozdan mavi duman çıkar.

o   Kam(Eksantrik):Mili Hareketini krank milinden alır. 4 elemana hareket verir; Supaplara, distribütöre, yağ pompasına, yakıt pompasına hareket verir. 



o   Supaplar: Emme ve egzozsupapları olmak üzere iki çeşittir. Emme supapları dizel motorlarda sadece havanın, benzinli motorlarda ise benzin hava karışımının silindire girmesini sağlar. Egzoz supapları ise; yanmış gazların silindir dışına çıkmasını sağlar. Supap ayarı motorda yapılan tek ayardır.



o   Yağ Pompası: Karterdeki yağı alarak yağlanacak motor parçalarına pompalayan elemandır.


 

o   Contalar: Sabit parçalar arasında sızdırmazlığı sağlarlar.

 

2.       Motorun Dışındaki Parçalar:
Motorun dışındaki parçalar yardım eden sistemlerdir ve yardımına göre isim alır. Ateşleme, Yakıt, Soğutma, Yağlama, Şarj ve marş gibi yardımları yaparlar.

o   Radyatör: Su soğutma motorlarda soğutma suyuna depoluk eder, sistemde ısınan suyun soğumasına yardımcı olur. 



o   Karbüratör: Motora gerekli olan benzin, hava karışımını şartlara-göre 1/15 (benzin - hava) oranında karıştıran elemandır. Emme manifoldunun üzerinde bulunur.


 

o   Hava Filtresi: Dışardan motor içerisine alınacak olan havayı temizleyip karbüratöre veya emme manifolduna gönderen parçadır.


 

o   Yağ Filtresi: Motor içerisinde dolaşarak kirlenen yağı temizleyen elemandır. 



o   Manifoldlar(Emme Egzoz ): Emme manifoldu, karbüratöre belli oranda karışmış olan benzin-hava karışımını veya havayı silindirlere dağıtır. Egzoz manifoldu, yanmış sonunda meydana gelen egzoz gazlarını toplayarak egzoz borusuna buradan da yanmış gazların dışarıya atılmasını sağlar.



o   Endüksiyon Bobini: Akümülatörden aldığı 12 voltluk doğru-akımı 15 - 25 bin volta yükselten elemandır.


 

o   Buji:Yanma odasına sıkıştırılmış bulunan yakıt - hava karışımını kıvılcımla ateşleyen elemanıdır.


 

o   Regülatör (Konjektör): Şarj dinamosunun veya alternatörün ürettiği akımı ayarlayan elamandır.


 

o   Yakıt Pompası (Yakıt Otomatiği): Depodan aldığı yakıtı karbüratöre pompalayan elemandır. 



o   Distribütör: Endüksiyon bobininden aldığı yüksek voltajı ateşlenme sırasına göre bujilere dağıtan elemandır.


 

o   Marş Motoru: Motora ilk hareketi veren elektrik motorudur.

 

o   Alternatör (Şarj Dinamosu): Araç motoru çalıştığı sürece mekanik enerjiyi elektrik enerjisine dönüştürür. Aracın elektrik ihtiyacını karşılar. Akümülatörü dolduran (şarj) eden elemandır.

 

o   Su Pompası (Devirdaim): Radyatördeki soğutma suyunu motordaki su kanallarına pompalayan elemandır.



o   Enjeksiyon (Mazot) Pompası: Püskürtme sırasına göre enjektörlere mazot pompalayan elemandır. Enjektör Mazot pompasından gelen mazotu ısınmış havanın üzerine püskürten elemandır.